Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli kapsamında müfredatta köklü kavram değişikliklerine gidildiğini açıkladı. Bakan Tekin, tarih kitaplarında kullanılan “Ege Denizi” ifadesinin yerine “Adalar Denizi”nin getirildiğini duyurdu. Peki bu değişiklik neden yapıldı, hangi kavramlar daha değişecek?
Bakan Tekin’den tarihi açıklama
Milli Eğitim Bakanı Prof. Dr. Yusuf Tekin, Büyük Çamlıca Camii’ndeki 1071 Kongre Merkezi’nde düzenlenen törende önemli açıklamalarda bulundu. Tekin, müfredatta “bize dayatılan” kavramların değiştirildiğini belirterek, “Lozan imzalandığında Ege Denizi yok. Nerede bu Ege Denizi? Niye Lozan’da Ege Denizi demiyorlar? Çünkü denizin adı Adalar Denizi” dedi.
Bakan Tekin, bu kavramın İkinci Dünya Savaşı’ndan sonra Yunanistan’ın da isteğiyle literatüre girdiğini vurguladı. “Tüm bunlar çok masum şeyler gibi gözüküyor ama bizim millet olma bilincimizi; devletimize, milletimize sıkı sıkıya bağlı olma şuurumuzu doğrudan etkileyen şeyler” ifadelerini kullandı.
Hangi kavramlar değişti?
Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli kapsamında yapılan kavram değişiklikleri sadece Ege Denizi ile sınırlı kalmadı. Bakan Tekin, tarih ve coğrafya derslerinde kullanılan birçok kavramın yeniden ele alındığını duyurdu.
| Eski Kavram | Yeni Kavram | Ders |
|---|---|---|
| Ege Denizi | Adalar Denizi | Coğrafya / Tarih |
| Haçlı Seferleri | Haçlı Saldırıları | Tarih |
| Coğrafi Keşifler | Sömürgeciliğin Başlangıcı | Tarih |
| Orta Asya | Türkistan | Coğrafya / Tarih |
Haçlı Seferleri neden “saldırı” oldu?
Bakan Tekin, “Haçlı Seferleri” ifadesinin değiştirilmesinin nedenini açıkladı. “Sefer dediğimizde bizim literatürümüzde makul bir şey, çok zararlı bir şey değil diye düşünüyoruz. Ama o bir saldırı. Dolayısıyla biz müfredatta Haçlı Seferleri kavramını kaldırdık; Haçlı Saldırıları, doğrusu bu” dedi.
Benzer şekilde “Coğrafi Keşifler” ifadesinin de “Sömürgeciliğin Başlangıcı” olarak değiştirildiğini belirten Tekin, bu kavramların da masum görünse bile sömürgecilik tarihini gizlediğini ifade etti.
Orta Asya kavramı da değişti
Bakan Tekin, İkinci Dünya Savaşı’ndan sonra iki kutuplu dünyanın dayattığı “Orta Asya” kavramının da yanlış olduğunu belirtti. Tekin, “Doğrusu bilimsel literatürde de karşılığı Türkistan” diyerek bu kavramın da müfredattan çıkarıldığını duyurdu.
Bu değişiklikler, Türkiye’nin tarihsel ve coğrafi kavramları kendi perspektifinden yeniden tanımlama çabası olarak değerlendiriliyor. Eğitim uzmanları, bu tür kavramsal dönüşümlerin öğrencilerin tarih algısını nasıl etkileyeceğini tartışmaya başladı.
Tepkiler ve eleştiriler
Bakan Tekin, bu değişikliklere yönelik eleştirilere de değindi. “Bunları yaptık, sonra birileri ayaklandı. Bizim bu yaptıklarımızı Talibanizm olarak tanımladı. Bizim yaptıklarımızı Trump’ın ipine sarılmak olarak tanımladılar” diyerek eleştirilerin haksız olduğunu savundu.
Tekin, Ramazan ayında okullarda yapılan etkinliklerin de benzer eleştirilere maruz kaldığını ancak bu sürece destek olan öğretmenlere ve ailelere teşekkür ettiğini belirtti.
Müfredat değişikliği ne zaman yürürlüğe girecek?
Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli kapsamında yapılan kavram değişiklikleri, yeni eğitim-öğretim yılıyla birlikte ders kitaplarına yansıyacak. MEB, bu değişikliklerin sadece isim değil, içerik ve yaklaşım olarak da dersleri etkileyeceğini duyurdu.
Eğitim çevreleri, bu değişikliklerin uluslararası akademik literatürle ne ölçüde uyumlu olacağını ve öğrencilerin yükseköğrenimde karşılaşacakları farklı terminolojiye nasıl adapte olacaklarını sorguluyor.
